İŞE İADE DAVASI NEDİR? işe iade davası açma

---

İşe iade davası, işçinin iş akdinin işveren tarafından haksız olarak feshedilmesi durumunda gündeme gelmektedir. İşe iade davası, işçinin işe geri dönmesini; işine geri alınmadığında ise bir takım alacakların işçiye ödenmesini kapsamaktadır.

İşe iade davası 4857 S. İş Kanunu madde 20 de hükme bağlanmıştır.

” İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde işe iade talebiyle, İş Mahkemeleri Kanunu hükümleri uyarınca arabulucuya başvurmak zorundadır. Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamaması hâlinde, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren, iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. Taraflar anlaşırlarsa uyuşmazlık aynı sürede iş mahkemesi yerine özel hakeme de götürülebilir. Arabulucuya başvurmaksızın doğrudan dava açılması sebebiyle davanın usulden reddi hâlinde ret kararı taraflara resen tebliğ edilir. Kesinleşen ret kararının da resen tebliğinden itibaren iki hafta içinde arabulucuya başvurulabilir.

Feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Dava ivedilikle sonuçlandırılır. Mahkemece verilen karar hakkında istinaf yoluna başvurulması hâlinde, bölge adliye mahkemesi ivedilikle ve kesin olarak karar verir.”  

Kanun maddesinden anlaşıldığı üzere işçi, işveren tarafından iş akdi haklı bir neden olmaksızın feshedilmesi veya iş akdinin feshinde gösterilen nedenin aslında var olmadığı durumlarda fesih bildiriminin işçiye tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde işe iade talebiyle dava açmalıdır. Dava şartı arabulucuk başvurusu unutulmamalıdır.!!!

Bu hususlara ek olarak her işçinin işe iade davası açamayacağını belirtmek gerekir. Yalnızca iş güvencesi kapsamında olan işçiler işe iade davası açabilir. 

1) İŞ sözleşmesi iş kanunu veya basın iş kanunu kapsamında olmalıdır.

2) İş yerinde en az 30 işçi çalışması gerekir

Bu noktada dikkat çekilecek hususlardan bir tanesi işverenin aynı iş kolunda birden fazla işyerinin bulunmasıdır. Eğer işverenin aynı iş kolunda birden fazla işyeri varsa toplam işçi sayısı bu işyerlerinde ki işçilerin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

3) İş sözleşmesinin belirsiz süreli olması ve işçinin  işverene ait işyerinde en az 6 aylık kıdemi olması gerekir

4) İşveren, işçinin iş akdini haklı neden olmaksızın feshetmelidir. Bu noktada 4857 S. Kanunun md.17 ve devamında ki hükümler dikkate alınmalıdır.

“” Tüm bu şartları taşısalar bile ; işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekili ve yardımcıları ile işyerinin bütününü sevk ve idare eden ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işverene vekillerinden olanlar işe iade davası açamaz.””

5) İş akdi işveren tarafından sonlandırılmalıdır. İşçi tarafından iş aksi sonlandırılırsa işe iade davası açılamaz.

6) Dava şartı arabuluculuk süreci tamamlanmalıdır.

İşe iade davası açacak olan işçi bu davada işverene yönelteceği taleplerini açıkça belirtmelidir.

1) Feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesi 

2) İşe iade davasının lehe sonuçlanmasının ardından işverenin işe başlatmama durumunda en az 4 en çok 8 aylık tutarında işe başlatmama tazminatına hükmedilir.

4857 S. Kanun madde 21/1=   “İşverence geçerli sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli olmadığı mahkemece veya özel hakem tarafından tespit edilerek feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işveren, işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorundadır. İşçiyi başvurusu üzerine işveren bir ay içinde işe başlatmaz ise, işçiye en az dört aylık ve en çok sekiz aylık ücreti tutarında tazminat ödemekle yükümlü olur.”

3) Yine mahkeme kararının işçinin lehine  sonuçlanmasının ardından En az 4 aya kadar boşta geçen süre tazminatına hükmolunur.

4857 S. Kanun madde 21/3= “Kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için işçiye en çok dört aya kadar doğmuş bulunan ücret ve diğer hakları ödenir.”

1) İşe İade Kavasının Kabulü,

Mahkeme, işçinin taleplerini ve iddialarını kabul edip işverenin, feshin geçerli nedene dayandığını ispatlayamadığı takdirde işçinin işe iadesine ve talep edilen alacakların işçiye ödenmesine karar verir.İşçi kesinleşen mahkeme kararının kendisine veya vekiline tebliğinden itibaren 10 gün içinde işe iadesi için işverene başvurmalıdır. İşçi bu bildirimde bulunmadığı takdirde işverence yapılan fesih geçerli olacak ve işçi işverenden işe iadesini talep edemeyecektir.

1) İşe iade Davasının Reddi

Mahkemece işe iade talebi reddedilen işçinin işveren tarafından ödenmeyen alacakları açısından talep hakkı son bulmayacaktır. Alacak davası ile işverenden bu alacaklarını talep edebilecektir

 Av. Emre ÇALIŞKAN- AV UTKU ERDEN ÖZTÜRK

                                                                               Av. Emre ÇALIŞKAN- AV UTKU ERDEN ÖZTÜRK